اگر به دنبال اقامت ترکیه هستید، اول باید بدانید کدام نوع اقامت با هدف شما جور است. در این صفحه، دفتر حقوقی Av. Gökhan Vural، عضو کانون وکلای ازمیر، انواع اقامت، شرایط ۲۰۲۶، مدارک، هزینه‌ها و راه اعتراض به رد اقامت را توضیح می‌دهد. گفتگو با موکلان فارسی‌زبان با حضور مترجم فارسی انجام می‌شود. اگر در ازمیر زندگی می‌کنید، راهنمای اقامت ازمیر را بخوانید.
چه زمانی به اقامت ترکیه نیاز دارید؟
اتباع ایرانی می‌توانند بدون ویزا در هر دوره ۱۸۰ روزه حداکثر ۹۰ روز در ترکیه بمانند. برای سفر توریستی همین مدت کافی است. اگر می‌خواهید بیشتر بمانید، باید پیش از پایان این ۹۰ روز اقامت بگیرید. ماندن بیش از مدت مجاز بدون اقامت، جریمه و ممکن است ممنوعیت ورود به ترکیه را به دنبال داشته باشد.
انواع اقامت ترکیه
- اقامت کوتاه‌مدت: رایج‌ترین نوع اقامت. بر اساس یک هدف مشخص صادر می‌شود، مانند داشتن ملک، کار تجاری، درمان یا دوره زبان ترکی، و هر بار حداکثر برای دو سال.
- اقامت تحصیلی: برای دانشجویانی که در دانشگاه‌ها و مدارس ترکیه ثبت‌نام کرده‌اند.
- اقامت خانوادگی: برای همسر و فرزندان خارجی کسی که در ترکیه اقامت یا تابعیت دارد.
- اقامت کاری: از طریق اجازه کار (Çalışma İzni) که کارفرمای ترک درخواست می‌کند.
- اقامت دائم (بلندمدت): پس از ۸ سال اقامت قانونی بدون وقفه. توضیح کامل در صفحهٔ اقامت دائم ترکیه آمده است.
اقامت توریستی ترکیه در ۲۰۲۶: واقعیت چیست؟
اقامت توریستی ترکیه روی کاغذ هنوز وجود دارد، اما در عمل به‌ندرت صادر می‌شود. اداره مهاجرت معتقد است که برای سفر توریستی، همان ۹۰ روز بدون ویزا کافی است. مدارکی که برای این نوع درخواست خواسته می‌شود، مدارک سفر است: برنامه تور، رزرو هتل، بلیت و مانند آن. اگر قصد دارید مدت طولانی در ترکیه زندگی کنید، روی اقامت توریستی حساب نکنید و از ابتدا راهی مانند اقامت از طریق خرید ملک را بررسی کنید.
اقامت ترکیه با خرید ملک: حداقل ۲۰۰ هزار دلار
برای ملک‌هایی که از ۱۶ اکتبر ۲۰۲۳ (۲۴ مهر ۱۴۰۲) به بعد خریداری شده‌اند، ارزش ملک یا مجموع ملک‌های مسکونی شما باید دست‌کم ۲۰۰ هزار دلار باشد. رقم‌های ۷۵ هزار و ۵۰ هزار دلار که هنوز در بسیاری از سایت‌ها دیده می‌شود، مربوط به قانون قدیم است و دیگر اعتبار ندارد.
فقط ملک مسکونی (کونوت) برای اقامت حساب می‌شود. ملک تجاری یا ملکی که مجوز توریستی دارد قابل سکونت نیست و به همین دلیل مبنای اقامت قرار نمی‌گیرد. اگر ارزش ملک به ۴۰۰ هزار دلار برسد و تا ۳ سال فروخته نشود، راه شهروندی ترکیه هم باز می‌شود. پیش از خرید، راهنمای خرید ملک در ترکیه برای ایرانیان را بخوانید.
مدارک لازم برای اقامت ترکیه
- فرم درخواست که از سامانه e-ikamet گرفته و امضا می‌شود؛
- عکس بیومتریک؛
- پاسپورت با دست‌کم ۶۰ روز اعتبار بیشتر از مدت اقامت درخواستی، همراه با کپی؛
- بیمه درمانی که از روز اول اقامت شروع شود و کل مدت را پوشش دهد؛
- مدرک آدرس: سند ملک (تاپو) یا اجاره‌نامه محضری، در محله‌ای که برای ثبت آدرس خارجی‌ها بسته نباشد؛
- مدرک توان مالی، مانند صورت‌حساب بانکی؛
- مدارک مربوط به هدف اقامت، مثلاً سند ملک برای اقامت ملکی.
در بسیاری از شهرها، محله‌هایی که تعداد خارجی‌های آن از حد مجاز گذشته، برای ثبت آدرس جدید بسته شده‌اند. آدرس در محله بسته یعنی رد درخواست، حتی اگر بقیه مدارک کامل باشد. پیش از اجاره یا خرید، وضعیت محله را بررسی کنید. اگر مدرکی کم باشد، اداره مهاجرت ۳۰ روز برای تکمیل آن مهلت می‌دهد.
بیمه درمانی برای اقامت ترکیه
بیمه باید کل مدت اقامت را پوشش دهد؛ حتی یک روز فاصله باعث رد درخواست می‌شود. اتباع ایرانی می‌توانند بیمه خصوصی بگیرند و به موجب توافق بین دو کشور، امکان بیمه شدن از طریق SGK (سازمان تأمین اجتماعی ترکیه) را هم دارند. برای افراد بالای ۶۵ سال بیمه صادر نمی‌شود؛ اگر سن شما بالای ۶۵ سال است، پیش از درخواست با ما مشورت کنید.
هزینه اقامت ترکیه در ۲۰۲۶
هزینه رسمی اقامت (هارچ) بر اساس ملیت تعیین می‌شود و به دلار است. برای اتباع ایران:
- هزینه اقامت: ۲۵ دلار برای ماه اول و ۵ دلار برای هر ماه بعد. اقامت ۱۲ ماهه: ۸۰ دلار. این مبلغ به لیر و با نرخ رسمی روز پرداخت دریافت می‌شود.
- هزینه کارت اقامت (کیملیک): ۹۶۴ لیر در سال ۲۰۲۶.
- هزینه ویزای یک‌بار ورود: ۹٬۳۷۶٫۴۰ لیر، فقط اگر اولین اقامت شماست و بدون ویزا وارد ترکیه شده‌اید.
- هزینه‌های جانبی: ترجمه رسمی حدود ۶۰۰ لیر برای هر صفحه، تأیید محضر حدود ۱٬۰۰۰ لیر، و بیمه درمانی بین ۱٬۱۰۰ تا ۴٬۵۰۰ لیر در سال بسته به سن.
اگر درخواست رد شود، هزینه اقامت پس داده نمی‌شود. به همین دلیل بهتر است پرونده از همان بار اول درست آماده شود.
رد اقامت ترکیه و اعتراض
تصمیم رد اقامت کتبی به شما ابلاغ می‌شود و پس از آن باید ظرف ۱۰ روز ترکیه را ترک کنید. اما در برابر این تصمیم دو راه دارید:
- اعتراض به اداره مهاجرت ظرف ۳۰ روز از ابلاغ؛
- شکایت در دادگاه اداری (İdare Mahkemesi) ظرف ۶۰ روز از ابلاغ.
این مهلت‌ها قطعی است. اگر بگذرند، حق اعتراض از بین می‌رود. ماندن پس از رد اقامت هم می‌تواند به جریمه و ممنوعیت ورود منجر شود.
اقامت بلندمدت: خلاصه
اقامت بلندمدت پس از دست‌کم ۸ سال بدون وقفه اقامت قانونی در ترکیه صادر می‌شود و سال‌های اقامت تحصیلی نصف حساب می‌شود. شرایط، مدارک، حقوق و دلایل لغو آن را در صفحهٔ اختصاصی اقامت دائم کامل توضیح داده‌ایم. کارت اقامت دائم هر ۵ سال یک بار باید تمدید شود و اگر پاسپورت شما عوض شود، اطلاعات پاسپورت جدید باید روی کارت ثبت شود.
اقامت ترکیه برای اتباع افغانستان
ما پرونده‌های اقامت اتباع افغانستان را هم می‌پذیریم. گفتگو با موکلان دری‌زبان و فارسی‌زبان با حضور مترجم فارسی انجام می‌شود. شرایط هر پرونده جداگانه بررسی می‌شود.
وکیل اقامت ترکیه: ما چه کاری انجام می‌دهیم؟
- آماده‌سازی پرونده: بررسی مدارک، بیمه، آدرس و هدف اقامت پیش از ثبت درخواست.
- ثبت درخواست: تکمیل درخواست در سامانه e-ikamet و گرفتن نوبت.
- همراهی در روز نوبت: حضور در اداره مهاجرت همراه شما.
- دعوای حقوقی: اعتراض و شکایت در دادگاه اداری در صورت رد یا لغو اقامت.
فقط وکیل عضو کانون وکلای ترکیه می‌تواند در دادگاه از شما دفاع کند. چرا این موضوع مهم است، در صفحه وکیل ایرانی در ترکیه توضیح داده‌ایم. هزینه وکالت بسته به هر پرونده تعیین می‌شود. برای شروع، موضوع خود را در واتس‌اپ به شماره +90 530 949 29 91 بفرستید یا از صفحه تماس با ما پیام بگذارید.
سوالات متداول درباره اقامت ترکیه
قانون جدید اقامت ترکیه برای ایرانیان در ۲۰۲۶ چیست؟
مهم‌ترین تغییرها: حداقل ارزش ملک برای اقامت ۲۰۰ هزار دلار است و فقط ملک مسکونی حساب می‌شود؛ اقامت توریستی به‌ندرت صادر می‌شود؛ و ثبت آدرس در محله‌های بسته ممکن نیست.
با پاسپورت ایرانی چند روز می‌توان در ترکیه ماند؟
بدون ویزا، حداکثر ۹۰ روز در هر دوره ۱۸۰ روزه. برای ماندن بیشتر باید اقامت بگیرید.
کیملیک چیست؟
کیملیک همان کارت اقامت ترکیه است. پس از تأیید درخواست، کارت با پست به آدرس شما فرستاده می‌شود. کیملیک به‌تنهایی اجازه کار نیست.
هزینه اقامت ترکیه به تومان چقدر است؟
هزینه‌های رسمی به دلار و لیر تعیین می‌شود و نرخ تومان مدام تغییر می‌کند، به همین دلیل رقم تومانی نمی‌دهیم. برای یک اقامت ۱۲ ماهه، هزینه اقامت ۸۰ دلار و هزینه کارت ۹۶۴ لیر است؛ هزینه‌های جانبی جداست.
اگر اقامتم رد شود چه کنم؟
ظرف ۳۰ روز می‌توانید به اداره مهاجرت اعتراض کنید و ظرف ۶۰ روز در دادگاه اداری شکایت کنید. هر چه زودتر با وکیل مشورت کنید.